Hướng dẫn chế biến ăn dặm (mẹ VN)

trích từ : http://aichanfamily.multiply.com/journal/item/63

 Mẹ Aichan rất cám ơn các mẹ đã gửi câu hỏi. Mẹ Aichan chỉ là người đi trước, đã tập cho con bước đầu thành công với phương pháp ăn dặm kiểu Nhật, nên mạn phép trả lời thắc mắc của các mẹ mới bước vào công cuộc “cho con ăn”, chứ mẹ Aichan ko phải là chuyên gia đâu nhé, có gì thiếu sót hoặc còn có kinh nghiệm nào hay hơn thì các mẹ bổ sung nhé. Những giải đáp này mẹ Aichan có tham khảo qua sách ăn dặm của Nhật.

Xác định độ đặc loãng:

 Vấn đề xác định độ đặc loãng làm hầu hết các mẹ lúng túng. Câu trả lời chung là việc điều chỉnh như thế nào là do các mẹ & do các bé hợp tác tới đâu. Xuất phát điểm có thể nhận biết bằng cách sau. Ví dụ như cháo, xúc 1 thìa cháo cho nhỏ giọt xuống bát. Khi mới bắt đầu cho bé ăn thì thìa cháo nhỏ giọt nhanh (cỡ 1s/2,3 giọt chẳng hạn), sau đó vài bữa tăng dần (1s/1 giọt)… và tiếp tục tăng dần lên. Tới giai đoạn 7,8 tháng thì thìa cháo chắc phải 5s mới nhỏ 1 giọt, vì lúc này đã ăn cháo đặc hơn. Giai đoạn 9-11 tháng thì cháo ko nhỏ xuống được nữa đâu nhé J

Tương tự đối với các thực phẩm khác. Tăng độ đặc loãng bằng cách làm sánh (sử dụng bột năng, bột sắn…). Việc làm sánh rất quan trọng, giúp bé nuốt tốt hơn, ngay cả khi bé ăn thô giỏi rồi, tới giai đoạn 9-11 tháng tùy theo loại thực phẩm khác nhau, đôi khi vẫn cần thiết làm sánh.

Giai đoạn 5-6 tháng

Þ    Cách nghiền thịt cá và rau cho trẻ 5-6 tháng, mức độ thô, độ đặc

 Thịt, cá, và rau thường khó làm mịn hơn cháo, vì kiểu gì cũng thấy lợn cợn, nhất là thịt. Chắc có lẽ thế mà bước đầu mới tập ăn, khoảng 2 tuần đầu, chưa cần cho bé ăn đạm.

Cách làm tổng quát cho mọi loại thịt cá là:

–         Lấy loại thịt nạc, cá trắng.

–         Luộc thịt, cá lên, giữ nước dùng lại.

–         Đối với cá: mềm hơn nên rây qua lưới. Sau đó hòa loãng ra bằng nước luộc. Thêm ít bột năng (hoặc bột sắn) đã hòa tan vào 1 chút nước, rồi hòa cùng bát cá. Quay vi sóng 20-30s. Nếu cẩn thận hơn thì đun lên, cách làm sánh tương tự.

–         Đối với thịt: khó mịn hơn cá, tuy nhiên cách làm như nhau, nếu khó rây thì đầu tiên giã qua thịt đã rồi rây.

Nếu làm nhiều cất đông thì có thể xay lẫn thịt và nước luộc chung bằng máy xay.

Khó có thể làm thịt cá thật nhuyễn, kiểu gì cũng cảm thấy lợn cợn, nhưng các mẹ đừng lo, đó cũng là 1 step để tăng độ thô thôi. Nếu chưa cảm thấy yên tâm, thì hãy cho tỉ lệ nước dùng nhiều hơn, cá thịt ít hơn, bé sẽ nuốt dễ hơn, tuy nhiên chỉ 1 vài bữa đầu thôi đấy.

 

 

Þ    Cách khử mùi tanh khi chế biến món cá cho bé.

 Cái này mẹ Aichan ko có nhiều kinh nghiệm, mẹ Aichan ở Nhật cứ mua nguyên ở siêu thị thế nào về làm luôn thế, chả khử mùi gì cả. Có thể ở VN thực phẩm khác ở Nhật, có mẹ đã trả lời là khử bằng chút rượu đó.

Þ    Cách chế biến lòng đỏ trứng cho bé 5-6 tháng ăn.

 Hãy cẩn thận với trứng, nhất là bé 5-6 tháng. Thế nên, sách ăn dặm Nhật có tài liệu ko khuyến khích cho bé ăn giai đoạn này. Nếu cho ăn, giai đoạn 5,6 tháng chỉ 1 thìa con/ bữa, ăn thăm dò thôi nhé. Aichan đã bị mẩn đỏ khắp người vì ăn lòng đỏ trứng đấy.

Cách chế biến: luộc trứng thật kỹ, tách lấy riêng lòng đỏ, pha loãng, mịn ra với nước rau.

Þ    Cách chế biến mì udon? Thường thì khi luộc mì khoảng 20p là chín nhưng với mỳ udon thì lâu quá chừng, có cách nào chế biến nhanh hơn ko?

 Chắc là các mẹ mua udon đông lạnh phải ko? Nhưng thường thì udon ăn cứng hơn bún phở nhiều, nên luộc mãi nó cũng vậy thôi. Có thể giảm thời gian luộc bằng cách luộc kỹ đậy vung ủ thêm, nhưng làm thế sợi udon có mềm hơn ko thì mẹ Aichan ko chắc chắn đâu nhé. Chế biến udon mất thời gian thế nên khoảng 8 tháng khi bé ăn thô đc chút rồi hãy cho bé ăn nhé.

Þ    Có thể cho bé ăn đậu phụ VN ko? Và cách chế biến?

 Khi mẹ Aichan về VN, có thấy Fivimart bán loại đậu mịn (óc đậu), hình như ghi ngoài là “đậu làng Mơ”, hoặc có loại ghi “đậu phụ Nhật”. Giai đoạn 5,6 tháng bé ăn đc đậu mịn, luộc rồi rây qua lưới, rây xong lại quay vi sóng 10-20s cho yên tâm. Giai đoạn sau để tăng độ thô, có thể dùng đậu thô rồi nhé.

Þ    Nấu mỳ Ý cho trẻ 5-6 ăn được ko? CHế biến ra sao?Nếu ăn mỳ ko thì nhạt quá, bé làm sao ăn đc.

 Bé 5,6 tháng chưa ăn đc mỳ Ý. Khoảng 8  tháng mới bắt đầu cho ăn, lúc đó ko cần chế biến nhiều (chỉ cần băm nhỏ), lúc này có thể thay đổi món cho con bằng cách chế biến cầu kỳ hơn, ví dụ mỳ Ý nấu nấm, mỳ Ý sốt cà chua thịt, nấu thế thì chắc chắn mỳ ko nhạt đâu nhé.

Þ    Giai đoạn này có nên cho trẻ ăn bánh ăn dặm được chưa?

 Chọn loại bánh ăn dặm tan ngay trong miệng, khi cho ăn cần phải để ý bé, cẩn thận ko bé cho nhiều vào miệng dễ nghẹn.

 

Lời khuyên cho các mẹ trong giai đoạn 5,6 tháng: Tâm lý ai cũng thế, con ăn đc thứ này thứ kia là muốn làm ngay thật nhiều món ngon thay đổi cho con. Theo như mẹ Aichan nhìn kết quả áp dụng với Aichan, và tham khảo theo dõi các mẹ Nhật làm, thì càng cho con ăn món đơn giản càng tốt, đúng vị của thực phẩm sẽ tốt hơn và có hiệu quả cao trong các giai đoạn tiếp theo. Ví dụ, mẹ Aichan cứ chăm chăm làm hết món nọ món kia, trong khi các mẹ Nhật chỉ cho con ăn khoai luộc, rau luộc, cơm trắng, hoặc cá thịt luộc… Aichan bây giờ có lúc ko chịu ăn rau luộc, khoai… toàn phải chế biến thành món gì đó “lừa” miệng con. Mẹ Aichan nghĩ đơn giản thế này, sau này bé còn rất nhiều cơ hội thưởng thức đủ các loại món ngon trên đời, nên chỉ 1 thời gian ngắn, vài tháng đến 1 năm thôi, trước khi ăn cùng bố mẹ, bé hãy chịu khó ăn “khổ” 1 tí. Túm lại là đừng có cho bé ăn ngon từ đầu, hãy cho bé biết thời điểm này rau luộc, khoai, cơm… là những vị ngon nhất rồi. Mẹ Aichan đã khá hài lòng với việc ăn của Aichan nhưng ngẫm ra vẫn thấy mình đi sai 1 chỗ. Theo mẹ Aichan, nếu có thể, hãy đào tạo con mình thành đứa trẻ biết thích nghi trong mọi hoàn cảnh, các mẹ nhé!

 

Giai đoạn 7-9 tháng

Þ    Ở giai đoạn 7 tháng thì trẻ ăn cháo thế nào?

–          Cháo 1:7 là cháo đặc hay chỉ lổn nhổn thôi?

–          Cho bé ăn giai đoạn 2 là loãng hay lổn nhổn, hay đặc mịn?

 Cách nấu cháo 1:7: lý thuyết là 1 gạo 7 nước, sau đó vẫn cần rây. Ninh cháo bằng bếp dễ bị mất nước, nên các mẹ hay dùng cốc nấu cháo nấu cùng vào nồi cơm điện của cả nhà, khi cơm chín thì ủ thêm 30-40ph nữa.

Giai đoạn 7,8 tháng Mẹ Aichan làm thế này. Mẹ cháu nấu 1 lon gạo, ấn nút nấu cháo của nồi cơm điện, khi đc cháo thì ủ thêm khoảng 15-30ph nữa. 1,2 tuần đầu của giai đoạn này, mẹ cháu vẫn rây, cất đông, tới khi nấu thì pha thêm nước rau (độ đặc loãng đã nói ở trên). Tới tuần thứ 3 (Aichan khoảng 7,5 tháng) thì ko rây nữa, dùng chày hoặc cán thìa nghiền cháo ngay trong nồi, có hạt nguyên hạt vỡ, sau đó vẫn thêm nước rau làm loãng.

 

Cách làm tăng độ thô:  5,6 tháng bé ăn cháo hạt mịn. Giai đoạn 7,8 tháng ăn thô hơn. Lúc đầu giã hoặc nghiền cháo bằng cán thìa tất cả cháo. Rồi tiếp đến nghiền 1/2 phần cháo đó, còn lại 1/2 để nguyên hạt, rồi tăng dần thành cháo nguyên hạt… Tuy nhiên lúc đầu để bé nuốt thô quen, thì vẫn nên làm loãng, nói dễ hiểu là lúc đầu bé ăn cháo loãng hạt vỡ 100%, rồi cháo loãng hạt vỡ 50% nguyên hạt 50%,  rồi dần chuyển sang cháo loãng nguyên hạt, rồi cháo đặc nguyên hạt… (tùy theo từng bé mà các mẹ điều chỉnh)

 

Þ    Có phải ăn theo phương pháp ăn dặm của Nhật thì bé sẽ tăng cân chậm ko?

 Cái này có vẻ đúng. Khi bé ăn dặm, đừng hi vọng bé tăng 1kg/tháng như thời kỳ ti mẹ. Bé chỉ tăng cân nhiều nhất khoảng 1-3 tháng đầu, rồi mức tăng sẽ chậm lại. Vì thế, khi bắt đầu ăn dặm thì ngoài bữa dặm, vẫn cần bổ sung sữa cho bé cho đến 1 tuổi, vì ngoài 1 tuổi bé có thể ăn hầu hết các loại thực phẩm, nên sẽ bổ sung đầy đủ chất cho cơ thể hơn.

 Ở Nhật, mẹ Aichan biết nhiều người mãi tới 7 hoặc 8 tháng mới cho con ăn dặm, vì sữa họ tốt và con tăng cân đều, nên họ ko cần vội. Người Nhật họ quan niệm ăn dặm là dạy cho bé tập ăn, dạy cho bé thói quen ăn uống, chứ ko phải ăn dặm để “vỗ béo” bé. Nếu giai đoạn đầu của quá trình ăn uống này, cha mẹ thận trọng và giáo dục tốt, sau này bé ăn uống tốt, có khi còn hãm phanh không kịp… , lúc đó có khi lại lo bé béo phì ý J . Vậy nên các mẹ cũng nên chuẩn bị để lựa chọn “trước” hay “sau”. Con béo trước, nhưng sau này ăn uống kém, phải ép ăn. Hay là con cứ tăng cân chậm trước, sau nó thích ăn, mẹ lại nhàn???

 Trường hợp của Aichan, mẹ cháu cũng đã phải lựa chọn trước sau. Trước 1 tuổi, Aichan ăn uống kém, nhiều thứ ghét ko ăn. Từ sau khi cai sữa, Aichan ăn uống tốt ngoài sức tưởng tượng của mẹ. Từ mấy tháng nay mẹ cháu chả bao giờ phải buồn phiền về chuyện ăn của Aichan. Bất cứ lúc nào, ai ăn gì là hào hứng, hào hứng tới mức bố mẹ phải “phát ngượng” , vì gặp món nào trúng “tủ” là Aichan ăn nhanh, bốc nhai ngấu nghiến. Có lúc cho dù Aichan ko ăn nhiều, món thích món ghét nhưng vẫn tự ngồi vào ghế ăn tới lúc ko muốn nữa thì tự đứng lên..

 

Giai đoạn sau 15 tháng

Em bé 20 tháng chưa ăn theo phương pháp Nhật bao giờ chỉ có theo truyền thống ông bà ngày xưa, và kết quả ăn cháo quá nhiều dẫn tới bây giờ con chán ăn. Không ăn tất cả mọi thứ trừ mì tôm sống và những thức ăn khô và phải giòn. Cách giải quyết vấn đề này ra sao? Làm sao để tập cho con ăn uống tốt?

 

 Bé đã 20 tháng rồi thì thật là khó để đào tạo bé. Tuy nhiên, nếu cha mẹ quyết tâm và kiên trì, thì mẹ Aichan nghĩ có thể sửa đổi phần nào. Hãy bắt đầu bằng việc làm cho bé biết thế nào là đói. Sau đó, lấy thời điểm hiện tại bé ăn thô loãng thế nào làm giai đoạn 1, rồi bắt đầu tăng dần lên. Mẹ phải biết nghiêm khắc và chấp nhận kể cả việc con sụt cân. Không cho bé ăn gì ngoài những thứ mẹ chuẩn bị cho, theo đúng giờ ăn quy định, bé ko ăn thì dẹp đi, tới khi bé đòi thì lại lấy ra đúng món đó, cho dù bé ăn vài thìa, hãy chấp nhận như thế và điều chỉnh dần dần.

 

Hi vọng những chia sẻ này giúp ích cho các mẹ. Chúc các mẹ khỏe, đẹp, con ngoan.

25.11.2009

Mẹ Aichan

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s